Bieden zonder voorbehoud van financiering: verstandig of niet?

In dit artikel
- Wat is een voorbehoud van financiering?
- Waarom bieden mensen zonder financieringsvoorbehoud?
- Wat is het risico als je financiering niet rondkomt?
- Maar ik weet toch hoeveel hypotheek ik kan krijgen?
- De taxatiewaarde is misschien wel het grootste risico
- Voorbeeld: je inkomen is voldoende, maar de taxatie niet
- Vergeet de bijkomende kosten niet
- Hoe zit het met de wettelijke bedenktijd?
- Wanneer is bieden zonder financieringsvoorbehoud extra risicovol?
- Wanneer kan het risico juist kleiner zijn?
- Laat vooraf een financiële check doen
- En als je al een hypotheek hebt?
- Moet je altijd kiezen tussen mét of zonder financieringsvoorbehoud?
- Financieringsvoorbehoud is iets anders dan een bouwkundige keuring
- Is bieden zonder voorbehoud van financiering verstandig?
- Is extra bescherming met BankGarantieZeker mogelijk?
- Eerst weten wat je verantwoord kunt bieden?
Je hebt je droomhuis gevonden. Er zijn meerdere geïnteresseerden en je wilt je bod zo aantrekkelijk mogelijk maken.
Dan komt vaak de vraag:
Zal ik bieden zonder voorbehoud van financiering?
Voor een verkoper is zo’n bod aantrekkelijk. Er is namelijk minder onzekerheid of de koop uiteindelijk doorgaat. Maar voor jou als koper kan het financiële risico behoorlijk groot zijn.
Bieden zonder financieringsvoorbehoud kan in sommige situaties verantwoord zijn, maar alleen als je vooraf heel goed weet wat je financiële mogelijkheden zijn én welke risico’s je zelf kunt dragen.
In dit artikel leggen we uit hoe het werkt.
Wat is een voorbehoud van financiering?
Als je een woning koopt, wordt meestal in de koopovereenkomst opgenomen dat de koop kan worden ontbonden als je de hypotheek niet rond krijgt.
Dat noemen we het voorbehoud van financiering.
Daarbij spreek je bijvoorbeeld af dat je uiterlijk op een bepaalde datum een hypotheek van €450.000 moet kunnen krijgen.
Lukt dat aantoonbaar niet binnen de afgesproken termijn, dan kun je onder de voorwaarden uit de koopovereenkomst de koop ontbinden.
Zonder dat voorbehoud heb je die uitweg niet.
Na afloop van de wettelijke bedenktijd zit je in principe aan de koop vast. Als je de woning vervolgens niet kunt afnemen, kan dat grote financiële gevolgen hebben. De gebruikelijke koopovereenkomst bevat vaak een boetebepaling van ongeveer 10% van de koopsom.
Waarom bieden mensen zonder financieringsvoorbehoud?
Heel simpel: om hun bod aantrekkelijker te maken.
Stel dat een verkoper twee biedingen ontvangt:
Bod 1: €500.000 met financieringsvoorbehoud
Bod 2: €495.000 zonder financieringsvoorbehoud
Dan kan een verkoper toch voor bod 2 kiezen.
Bij bod 2 heeft de verkoper namelijk meer zekerheid dat de verkoop doorgaat. Bij het andere bod bestaat het risico dat de koper enkele weken later alsnog moet afhaken omdat de hypotheek niet rond komt.
De voorwaarden van een bod kunnen dus net zo belangrijk zijn als de hoogte ervan.
Wat is het risico als je financiering niet rondkomt?
Stel dat je een woning koopt voor €500.000 zonder voorbehoud van financiering.
Na het tekenen blijkt dat je maar €470.000 kunt financieren en je hebt onvoldoende eigen geld om het verschil op te vangen.
Dan kun je niet simpelweg zeggen:
"De hypotheek lukt niet, dus de koop gaat niet door."
Je hebt namelijk bewust geen financieringsvoorbehoud opgenomen.
Als je vervolgens je verplichtingen uit de koopovereenkomst niet kunt nakomen, kan de verkoper je in gebreke stellen. In een gebruikelijk koopcontract kan uiteindelijk een boete van 10% van de koopsom verschuldigd zijn.
Bij een koopsom van €500.000 is dat:
€500.000 × 10% = €50.000
Je hebt dan mogelijk geen woning, maar wel een forse financiële schade.
Maar ik weet toch hoeveel hypotheek ik kan krijgen?
Dat is een belangrijke eerste stap, maar daarmee ben je er nog niet.
Voordat je zonder financieringsvoorbehoud biedt, moet er veel meer duidelijk zijn dan alleen je maximale hypotheek.
Denk bijvoorbeeld aan:
- je inkomen;
- je dienstverband;
- eventuele bonussen of variabele inkomsten;
- ondernemingsinkomen;
- studieschuld;
- private lease;
- persoonlijke leningen;
- alimentatie;
- je leeftijd;
- je pensioeninkomen;
- de waarde van de woning;
- je beschikbare eigen geld.
Ook moet duidelijk zijn of al die gegevens uiteindelijk door de gekozen geldverstrekker op dezelfde manier worden beoordeeld.
Een online maximale-hypotheekberekening is hiervoor dus niet voldoende.
De taxatiewaarde is misschien wel het grootste risico
Een veel voorkomend misverstand is dat de bank automatisch je volledige koopsom financiert.
Dat hoeft niet zo te zijn.
Je hypotheek is namelijk onder andere afhankelijk van de waarde van de woning.
Stel:
Koopsom: €500.000
Taxatiewaarde: €475.000
Dan ontstaat er een verschil van:
€25.000
Dat verschil moet je in principe zelf kunnen betalen, naast de overige kosten die je niet kunt meefinancieren.
Het lastige is dat de definitieve taxatie vaak pas plaatsvindt nadat je bod is geaccepteerd.
Je kunt vooraf dus heel goed berekend hebben dat je op basis van je inkomen €500.000 kunt lenen, maar alsnog tegen een probleem aanlopen als de woning lager wordt getaxeerd.
Dat risico is extra belangrijk wanneer je flink boven de verwachte marktwaarde biedt.

Voorbeeld: je inkomen is voldoende, maar de taxatie niet
Stel:
Je kunt op basis van je inkomen maximaal €525.000 lenen.
Je koopt een woning voor:
€500.000
Op het eerste gezicht lijkt er geen probleem.
Maar de taxateur stelt de marktwaarde vast op:
€465.000
Dan moet je:
€500.000 - €465.000 = €35.000
zelf betalen.
En daar komen de overige aankoopkosten nog bij.
Heb je dat geld niet beschikbaar? Dan kan je financiering alsnog niet rondkomen, terwijl je zonder financieringsvoorbehoud wel aan de koop vastzit.
Vergeet de bijkomende kosten niet
Naast het verschil tussen koopsom en taxatiewaarde heb je ook te maken met andere kosten.
Denk bijvoorbeeld aan:
- overdrachtsbelasting;
- notaris;
- hypotheekadvies;
- taxatie;
- bankgarantie;
- eventueel aankoopadvies;
- eventuele bouwkundige keuring.
Een deel van deze kosten moet je uit eigen middelen betalen.
Daarom kijken we voordat je zonder financieringsvoorbehoud biedt niet alleen naar je maximale hypotheek, maar ook naar je beschikbare spaargeld.
Hoe zit het met de wettelijke bedenktijd?
Ook als je zonder financieringsvoorbehoud koopt, heb je als particuliere koper van een woning normaal gesproken drie dagen wettelijke bedenktijd.
Die bedenktijd begint nadat je de door beide partijen ondertekende koopovereenkomst hebt ontvangen.
De termijn begint op de dag nadat je het getekende contract hebt ontvangen. Van de drie dagen moeten er minstens twee geen zaterdag, zondag of erkende feestdag zijn; zo nodig wordt de termijn verlengd. Binnen de bedenktijd kun je zonder opgave van reden van de koop afzien.
Dat staat los van het financieringsvoorbehoud.
Na afloop van die bedenktijd wordt het een ander verhaal.
Als er geen ontbindende voorwaarde voor financiering is opgenomen, kun je je daarna niet alsnog daarop beroepen.
Wanneer is bieden zonder financieringsvoorbehoud extra risicovol?
Er zijn situaties waarin wij hier extra voorzichtig mee zouden zijn.
Bijvoorbeeld als:
- je ondernemer bent en je inkomen nog beoordeeld moet worden;
- je een tijdelijk dienstverband hebt;
- je inkomen deels afhankelijk is van bonus, provisie of overwerk;
- je flink boven de verwachte woningwaarde biedt;
- je weinig eigen geld achter de hand hebt;
- er nog onduidelijkheid is over een studieschuld of krediet;
- je bestaande woning nog verkocht moet worden;
- je afhankelijk bent van een hoge overbruggingshypotheek;
- je pensioeninkomen onderdeel is van de beoordeling;
- je financiering precies tegen de maximale grens aan zit.
Dat betekent niet automatisch dat bieden zonder voorbehoud onmogelijk is.
Maar het risico moet vooraf wel heel goed in beeld zijn.
Wanneer kan het risico juist kleiner zijn?
Het risico is doorgaans beter beheersbaar als:
- je inkomen ruim voldoende is;
- je financiële situatie eenvoudig en goed aantoonbaar is;
- je ruim onder je maximale hypotheek blijft;
- je voldoende eigen geld hebt;
- je eventuele kredieten en verplichtingen vooraf volledig in beeld zijn;
- de verwachte taxatiewaarde realistisch is;
- er voldoende financiële buffer zit tussen wat je nodig hebt en wat maximaal mogelijk is.
Een financieel comfortabele situatie is dus iets anders dan:
"Volgens de online calculator kan ik het nét lenen."
Juist die marge is belangrijk.
Laat vooraf een financiële check doen
Wil je serieus overwegen om zonder financieringsvoorbehoud te bieden?
Dan zouden wij eerst een volledige financiële check doen.
Niet alleen even berekenen hoeveel je maximaal kunt lenen, maar echt kijken naar:
- je actuele inkomen;
- werkgeversverklaringen en loonstroken;
- ondernemerscijfers als die van toepassing zijn;
- pensioeninkomen;
- kredieten en verplichtingen;
- eigen geld;
- huidige hypotheek;
- overwaarde;
- eventuele overbruggingshypotheek;
- de verwachte waarde van de woning;
- de voorwaarden van mogelijke geldverstrekkers.
Daaruit volgt een bedrag waarvan we redelijkerwijs kunnen zeggen dat de financiering haalbaar lijkt.
Maar belangrijk: een voorbespreking of berekening is nog geen definitieve hypotheekacceptatie.
De geldverstrekker neemt uiteindelijk de definitieve beslissing.
En als je al een hypotheek hebt?
Voor doorstromers speelt nog meer.
Misschien wil je:
- je bestaande hypotheek meenemen;
- gebruikmaken van een verhuisregeling;
- je lage rente behouden;
- de overwaarde van je woning gebruiken;
- een overbruggingshypotheek afsluiten.
Dan moet de hele verhuisfinanciering vooraf worden doorgerekend.
Stel dat je nieuwe woning €750.000 kost en je hebt €300.000 overwaarde in je huidige woning.
Dat klinkt comfortabel.
Maar als je huidige woning nog niet verkocht is, heb je die €300.000 nog niet beschikbaar.
Dan kan een overbruggingshypotheek nodig zijn.
Ook daarvoor gelden voorwaarden. Daarnaast moeten de tijdelijke dubbele maandlasten kunnen worden gedragen en kan er spaargeld nodig zijn om die periode op te vangen.
Moet je altijd kiezen tussen mét of zonder financieringsvoorbehoud?
Nee.
Er zijn ook tussenvormen.
Je kunt bijvoorbeeld:
- een kortere termijn voor het financieringsvoorbehoud afspreken;
- een financieringsvoorbehoud opnemen voor een lager bedrag;
- vooraf je financiële dossier zo ver mogelijk laten beoordelen.
Voor een verkoper kan een korte financieringstermijn aantrekkelijker zijn dan een standaard lange termijn.
Stel dat je niet voor €500.000 financieringsvoorbehoud nodig hebt, omdat je zelf €100.000 kunt inbrengen.
Dan kun je eventueel een voorbehoud opnemen voor bijvoorbeeld maximaal €400.000.
Daarmee laat je aan de verkoper zien dat je een groot deel van het financiële risico zelf kunt dragen.
Welke constructie geschikt is, hangt uiteraard af van je situatie en van wat koper en verkoper met elkaar afspreken.
Financieringsvoorbehoud is iets anders dan een bouwkundige keuring
Als je besluit het financieringsvoorbehoud weg te laten, betekent dat niet automatisch dat je ook andere ontbindende voorwaarden moet laten vallen.
Een bouwkundige keuring beschermt je tegen een heel ander risico.
Bij een oudere woning kan het bijvoorbeeld verstandig zijn om een bouwkundig voorbehoud op te nemen waarbij je onder de afgesproken voorwaarden de koop kunt ontbinden als de noodzakelijke herstelkosten boven een afgesproken bedrag uitkomen. Opnieuw onderhandelen is geen automatisch recht: daarvoor moet de verkoper willen meewerken.
De voorwaarden van je bod kun je dus afzonderlijk bekijken. Financiering en een bouwkundige keuring beschermen je tegen verschillende risico’s. Laat de afspraken over allebei zorgvuldig vastleggen.
Is bieden zonder voorbehoud van financiering verstandig?
Dat hangt volledig af van je financiële situatie.
Voor sommige kopers is het risico relatief beperkt.
Voor anderen kan het risico vele tienduizenden euro's bedragen.
Daarom zouden wij nooit alleen kijken naar:
"Kan ik deze woning betalen?"
Maar vooral naar:
"Wat kan er nog misgaan en kan ik dat risico financieel opvangen?"
Dat is een veel belangrijkere vraag.
Is extra bescherming met BankGarantieZeker mogelijk?
Voor woningzoekenden in loondienst kan BankGarantieZeker van Nationale Waarborg een optie zijn. We beoordelen vooraf of je voldoet aan de voorwaarden. Het is geen hypotheektoezegging en neemt niet alle risico’s weg. Lees hoe de beoordeling, bankgarantie en beperkingen werken in ons artikel over BankGarantieZeker.
Eerst weten wat je verantwoord kunt bieden?
Als je actief op zoek bent naar een woning, kunnen we vooraf je financiële mogelijkheden uitgebreid in kaart brengen.
We kijken dan bijvoorbeeld naar:
- hoeveel hypotheek je kunt krijgen;
- hoeveel eigen geld beschikbaar is;
- hoeveel ruimte er zit tussen je maximale hypotheek en het bedrag dat je nodig hebt;
- hoeveel je eventueel boven de taxatiewaarde zelf kunt betalen;
- of je huidige hypotheek kan worden meegenomen;
- hoeveel overbrugging mogelijk is;
- en welke risico's je loopt als je zonder financieringsvoorbehoud biedt.
Zo kun je bij een interessante woning veel sneller beslissen en weet je vooraf welke biedstrategie financieel bij je past.
Wil je weten hoeveel jij verantwoord kunt bieden? Neem gerust contact op met Van Bläcker Hypotheken. Dan zorgen we dat je financiële mogelijkheden duidelijk zijn voordat je een bod uitbrengt.